Τι είναι αριστερό;

Παρακολουθούμε όλοι αυτές τις μέρες τις συζητήσεις που διενεργούνται στο δημόσιο χώρο, στο διαδίκτυο αλλά και ιδιωτικά με ομάδες ανθρώπων που ανησυχούν για το μέλλον της χώρας και την προοπτική της. Η κεντροαριστερά και η (ευρωπαϊκή ή ανανεωτική ή πείτε την όπως θέλετε) αριστερά συζητά, αφουγκράζεται, προσπαθεί να προτείνει πράγματα, πολλές φορές αυτοαναιρείται. Το μόνο σίγουρο είναι πως η συζήτηση προωθεί απόψεις, τάσεις και νέες οπτικές γωνίες. Αν εξαιρέσει κανείς τραυματικά ταμπού που πολλές φορές μεταφέρονται στο προσκήνιο η γενική συζήτηση που διενεργείται ανταποκρίνεται στην κρισιμότητα της κατάστασης. Με μία προϋπόθεση όμως, να καταλήξει σε μία συλλογή δράσεων και ενεργειών οι οποίες θα μπορούν να εφαρμοστούν (ρεαλισμός) και να βοηθήσουν την Ελλάδα να βγει στο ξέφωτο (αποτελεσματικότητα).

Ας αναλογιστούμε λοιπόν τι είναι αριστερό. Αν δώσει κάποιος σημασία στην εφαρμογή ενός επίσημου ορισμού μέσω των μαρξιστικών ή κομουνιστικών μανιφέστο σίγουρα θα βρει πολλές ερμηνείες και πολλά περισσότερα πεδία αντιπαράθεσης. Όμως αξία έχει να αναλογιστούμε πρακτικά τι σημαίνει αριστερό, όχι σε μία γενική θεώρηση των πραγμάτων, αλλά σήμερα, με αυτές τις συνθήκες, σε αυτό το περιβάλλον. Εάν αφουγκραστούμε βαθύτερα όλα αυτά που έχουν γραφτεί από διανοητές καταλήγουμε πως αριστερό είναι οτιδήποτε λειτουργεί υπέρ των αδυνάτων, των μη προνομιούχων, των ανθρώπων που αγωνίζονται καθημερινά για την επιβίωσή τους.

Υπό αυτό το πρίσμα κάποιος μπορεί να αναλογιστεί πως πολλά πράγματα που αντιμετωπίζουμε στην καθημερινότητά μας δεν θα μπορούσαν να θεωρηθούν αριστερά. Για παράδειγμα, η από το κράτος προστασία επαγγελμάτων, σίγουρα δεν ωφελεί τους μη προνομιούχους, αντιθέτως δημιουργεί ανισότητες στην απόδοση φόρων και στην κοινωνική συνοχή. Η οριζόντια επιβολή φόρων σε όλες τις κοινωνικές ομάδες σίγουρα δεν αποτελεί μία αριστερή πολιτική. Αντίστοιχα η οριζόντια προώθηση προνομίων δεν ανταποκρίνεται σε μία αριστερή πολιτική καθώς αποδίδει πόρους σε αστικές κοινωνικές ομάδες, που θα έπρεπε να αποδίδονται σε μη προνομιούχες ομάδες. Το ΙΚΑ δεν χρειάζεται να εξυπηρετεί του πάντες αλλά μόνο όσους δεν έχουν την δυνατότητα να απευθυνθούν στον ιδιωτικό τομέα για υπηρεσίες υγείας. Οι βρεφονηπιακοί σταθμοί δεν είναι λογικό να απευθύνονται σε όλους (παιδιά υπαλλήλων τραπεζών, παιδιά στρατιωτικών, κτλ) αλλά μόνο σε όσους το έχουν πραγματικά ανάγκη (άνεργοι, νοικοκυριά με έσοδα στο οικονομικό όριο της φτώχειας, κτλ). Ένα δαιδαλώδες φορολογικό σύστημα ή ένας υπέρ του δέοντος αυστηρός νόμος περί χρεωκοπίας δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα των ανέργων καθώς δεν επιτρέπει την δημιουργία νέων επιχειρήσεων και των αντίστοιχων θέσεων εργασίας που ακολουθούν. Μισθοί πείνας ή η κατάλυση του ελάχιστου εγγυημένου μισθού επίσης δεν αποτελούν μία αριστερή κοινωνική πολιτική. Οικονομικές ανισότητες αντίστοιχων ειδικοτήτων σε διαφορετικά νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου δεν μπορεί να αποτελούν μέρος ενός αριστερού κοινωνικού κράτους. Ο καθένας από την εμπειρία του μπορεί να εμπλουτίσει την παραπάνω λίστα με ακόμα περισσότερα παραδείγματα.

Τι λείπει όμως και οι αναγκαίες παροχές δεν απευθύνονται αποκλειστικά σε αυτούς που τις έχουν ανάγκη; Τι είναι αυτό που δημιουργεί την αίσθηση πως μία παροχή του κράτους σημαίνει αυτόματα και ασυδοσία στους δικαιούχους της; Γιατί εν τέλει οι πολίτες της Ελλάδας αντιμετωπίζουν το κράτος και τις παροχές του ως μέσω πλουτισμού;

Ας δούμε ένα συγκεκριμένο παράδειγμα. Ο στρατιωτικός που στέλνει το παιδί του σε δημόσιο βρεφονηπιακό σταθμό, παρόλο το εγγυημένο εισόδημά του, λειτουργεί αρνητικά για την οικονομία και την κοινωνία. Πρώτον κατέχει την θέση κάποιου συμπολίτη που την χρειάζεται περισσότερο και δεύτερον δεν επαναχρηματοδοτεί την οικονομία με χρήματα τα οποία θα μπορούσαν να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας σε νηπιαγωγούς, παιδικούς ψυχολόγους, λογοθεραπευτές και άλλα. Η συμπεριφορά αυτή όμως, επιβαρύνει την κοινωνία συνολικά καθώς διαμορφώνει κλίμα ώστε να ελαχιστοποιούνται οι απαιτήσεις των πολιτών ως προς τις υπηρεσίες που λαμβάνουν. Είναι διατεθειμένοι δηλαδή για μία δωρεάν υπηρεσία να κάνουν εκπτώσεις στις απαιτήσεις που θα πρέπει να πληροί η εν λόγω υπηρεσία. Εν τέλει αποδυναμώνονται συνολικά οι παροχές τους κράτους για όλους. Μειώνεται δηλαδή ο ελάχιστος κοινός παρονομαστής, με πραγματικό κόστος στους μη προνομιούχους οι οποίοι δεν μπορούν να καλυφθούν από αλλού.

Αυτό μέχρι σήμερα φαντάζει λογικό, ωστόσο πολλά από τα μακροχρόνια προβλήματα που αντιμετωπίζουμε θα είχαν αποφευχθεί υπό το πρίσμα μιας ορθολογικής ματιάς στην λειτουργία της κοινωνίας. Καλούμαστε στην Ελλάδα να αλλάξουμε, στο προηγούμενο άρθρο που παρουσιάστηκε στο blog προτάθηκε μία αλλαγή στην επιλογή του πολιτικού ανθρώπινου δυναμικού. Στο συγκεκριμένο άρθρο προτείνεται η αλλαγή στην θεώρηση του ατόμου ως κοινωνική μονάδα απέναντι στο κράτος. Η κρίση αποτελεί ευκαιρία για αλλαγές και τομές οι οποίες θα εξυπηρετούν τους αδύναμους και τους μη προνομιούχους και θα δημιουργούν μία κοινωνία ίσων ευκαιριών.

Advertisements

3 Σχόλια to “Τι είναι αριστερό;”

  1. Γιάννης Παπαϊωάννου Says:

    Oι κάθε είδους κρατικές παροχές πρέπει να είναι προσβασιμες από όλους ανεξάρτητα την οικονομική τους κατάσταση για λογούς ισότητας και ισονομίας.

    Στο παράδειγμα σου τώρα…
    Δεν μπορεί ας πούμε ένας φορολογούμενος πολίτης να μην μετέχει υπηρεσιών που προκύπτουν από την φορολογία που καταβάλει. Αν ακολουθήσουμε αυτή την ερμηνεία θα δούμε ότι ο ίδιος τύπος με το εγγυημένο εισόδημα δεν θα πρέπει να έχει πρόσβαση στην δημόσια υγεία στην δημόσια παιδεία στην παροχή νερού στην παροχή ασφάλειας αφούίόλα τα παραπάνω ενδεχομένως μπορεί και να μπορεί να τα αγοράσει.

    Ακόμη παραπέρα τα συγγενικά του πρόσωπα Σύζυγος αδελφός κλπ δεν θα πρέπει να έχει δυνατότητα συμμετοχής σε διαγωνισμούς για προσλήψεις στο Στρατό ή ακομη ευρύτερα στο Δημόσιο.

    Νομίζω ότι γίνεται αντιληπτό το λάθος του συλλογισμού
    Στο παράδειγμα σου λοιπόν ξεκινά από την παραδοχή ότι το κράτος είναι τέλεια δομημένο και όμως η λειτουργία του προκαλεί ανισότητα. την οποία ανισότητα έρχεσαι να καλύψεις από αριστερά.
    Όμως την ανισότητα την προκαλεί η έλλειψη επαρκού αριθμού παιδικών σταθμών Το σωστό θα ήταν να έχουν όλα τα παιδιά του κόσμου πρόσβαση με δεδομένο ότι όλοι οι Έλληνες πολίτες πληρώνουν για αυτούς του σταθμούς.

    Αυτή η απουσία του κράτους δεν είναι αριστερή κατα βάση και δεν μπορεί να προκαλέσει αριστερή πολιτική.

    Από τέτοιο στραβόξυλο […], τίποτα ίσιο δεν μπορείς να ροκανίζεις. Ι. Καντ*

  2. delinquents Says:

    Καταρχάς δεν είπα πουθενά να μην έχει πρόσβαση σε δημόσια παιδεία ή υγεία. Είπα πως όσοι δεν είναι δυνατόν να χαρακτηριστούν ως μη προνομιούχοι θα πρέπει αναλογικά να συμμετέχουν οικονομικά στις υπηρεσίες που λαμβάνουν.

    Σε ένα ειδυλλιακό περιβάλλον πιστεύω πως θα μπορούσαμε να έχουμε έναν παιδικό σταθμό για όλους, έναν παιδαγωγό για κάθε παιδί, κοκ.

    Δεν ζούμε όμως σε τέτοιο περιβάλλον, πολλώ δε μάλλον, πιστεύω πως η αντίληψη αυτή δημιουργεί συνθήκες οι οποίες δημιουργούν στρεβλώσεις στην κοινωνία και την οικονομία. Εάν υπήρχαν επαρκείς παιδικοί σταθμοί για όλα τα παιδιά τότε θα υπήρχε και ένας πεπερασμένος αριθμός ανθρώπων που θα μπορούσαν να απασχοληθούν σε αυτούς, πεπερασμένος αριθμός ανθρώπων που θα μπορούσαν να σπουδάσουν τα αντίστοιχα επιστημονικά αντικείμενα και ούτω καθεξής. Μιλάμε λοιπόν για μία μονοπωλιακή κατάσταση.

    Προσωπικά δεν πιστεύω στις μονοπωλιακές καταστάσεις από κανέναν (κράτος ή επιχείρηση). Αυτό που θεωρώ πως είναι σκόπιμο είναι η διασφάλιση των μη προνομιούχων πολιτών και των αδυνάτων ώστε να έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες με την αμέριστη συμπαράσταση του κράτους.

  3. Γιάννης Παπαϊωάννου Says:

    Σαφώς οι μη προνομιούχοι (άνεργοι άρρωστοι κλπ) θα πρέπει να έχουν μια προτεραιότητα έναντι των υπολοίπων για να μην αποκόβονται από το κοινωνικό σύνολο.Για λόγους κοινωνικής συνοχής.

    Αλλά δεν πρέπει να θεωρούμε δεδομένη την κατάσταση αυτή αλλά ως δυναμική και εξελίξιμη. Μια κατάσταση παροδική προς μια κατάσταση όπου όλοι θα έχουν ίση πρόσβαση σε όλα.

    Ακόμη και αν αυτή η ειδυλλιακή κατάσταση αποκληθεί μονοπωλιακή δεν με χαλάει…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: